Regels zitten waterstof in gasnet dwars

05-12-2017     |     Branchenieuws     |     448 keer bekeken
Gasnet-aanleg_bron=baasbv.nl

Om de Nederlandse industrie te verduurzamen en hernieuwbare energie te transporteren zal waterstof een grotere rol gaan spelen, stelt onderzoek van DNV GL. Waterstof vervoeren in het bestaande gasnet is technisch mogelijk, maar kent wettelijk nog enkele hindernissen.

Het bestaande hogedrukgasnet in Nederland biedt ‘goede mogelijkheden’ om 100 procent waterstof en aardgas-waterstofmengsels te vervoeren. Dat is een van de conclusies in het rapport Verkenning waterstofinstrastructuur, dat DNV GL uitvoerde in opdracht van het ministerie van Economische Zaken. Waterstof lijkt een geschikte energiedrager in de energietransitie, schrijft DNV GL, vooral om duurzame energie op grote schaal en voor langere tijd op te slaan.

Aanpassingen en vervangingen
Hoewel het net geschikt is voor de overgang van gas naar waterstof, zouden aanpassingen dan wel vervangingen van compressorstations en gashoeveelheidsmeters wel nodig zijn. Ook is toezicht noodzakelijk op de operationele condities van het gasnet om drukwisselingen te vermijden. Als waterstof wordt bijgemengd in het gasnet of 100 procent waterstof door het net wordt vervoerd, kunnen drukwisselingen optreden waardoor scheuren in de pijp groter worden. Ook verandert de opslag en buffering in het net: de energie-inhoud neemt af bij de overstap van aardgas naar waterstof. De externe veiligheid van het net verandert ‘niet significant’ door waterstof te vervoeren en op te slaan, stelt DNV GL. Wel is de energie-inhoud kleiner en de kans op ontsteking groter bij waterstof in het gasnet dan aardgas.

Conservatisme
De veiligheid van waterstof ten opzichte van gas in het net verschilt weliswaar niet veel, bestaande wetgeving is voor waterstof wel strenger. Regelgeving voor waterstof transportleidingen ‘bevat signficant meer conservatisme’ dan voor aardgas, stelt DNV GL. Met de huidige regelgeving zou invoering van waterstof op grote schaal problematisch kunnen zijn, concludeert de onderzoeker.

Faalkans
Gas en waterstof vallen in andere categorieën in het Besluit externe veiligheid busleidingen (Bevb). Daardoor zijn de rekenwaardes die gebruikt mogen worden voor risicoberekeningen van waterstof anders. Dat betekent een hogere faalkans voor waterstoftransport en dat leidt weer tot hogere ‘risicocontouren’.

Minder ernstig
DNV GL schrijft in het verkenningsrapport dat deze regelgevingskwesties opgelost moeten worden voordat waterstof op grote schaal aardgas kan vervangen in het net. Ook stelt het bureau dat ‘kennis van faalgedrag en gevolgen’ laten zien dat de praktijk van waterstof in het gasnet ‘weleens veel minder enrstig of zelfs gunstiger zou kunnen uitvallen’.

Vraag naar waterstof
Nederland dient de wettelijke drempels voor waterstof in het gasnet aan te pakken aangezien de vraag naar (groene) waterstof de komende jaren toeneemt. Dat stelt DNV GL onder andere vast op basis van onderzoek van ECN en plannen van de Noordelijke Innovation Board. Nederland produceert op het moment ongeveer 10 miljard m3 waterstof, die met name gebruikt wordt in de raffinage (50 procent) en om ammoniak te produceren (32 procent). De vraag naar raffinageproducten als diesel en benzine zullen door de energietransitie en een meer circulaire economie afnemen, maar wereldwijd neemt de behoefte aan kunstmest (en dus ammoniak) toe.

Energietransitie
Om industrieën te verduurzamen zal meer (duurzame) waterstof naar de toekomst toe nodig zijn. Dit hangt ook samen met de energietransitie van fossiele bronnen (zoals aardgas) naar meer elektriciteit uit zon- en windenergie. Waterstof kan daarin ‘een belangrijke rol spelen’ volgens DNV GL, waarmee gewezen wordt op het transport van hernieuwbare stroom via waterstof.

100 tot 200 keer goedkoper
TU Delft-hoogleraar Ad van Wijk stelt ook dat waterstof in de energietransite ‘een onmisbare energiedrager wordt’. In gesprek met de Vereniging Meetbedrijven Nederland stelt hij dat een van de onderscheidende voordelen van waterstof is dat het via het bestaande Nederlandse gasnet te vervoeren is. Dat zou 100 tot 200 keer goedkoper zijn dan om hernieuwbare energie te transporteren via nieuw te bouwen elektriciteitskabels.

Lees meer over de conclusies van DNV GL in het rapport Verkenning waterstofinfrastructuur en meer over Ad van Wijks visie op een waterstofnet op VMNED.nl.

Foto: Technische aanpassingen van het gasnet zijn nodig om waterstof te vervoeren, maar technisch is transport door het huidige net mogelijk (foto Baasbv.nl)

Redactie Ensoc, 5-dec-17

 

Om op dit artikel te kunnen reageren dien je ingelogd te zijn.
Inloggen

Heb je nog geen account? 

Registreren

Reacties: 0
Let op: uw reactie heeft goedkeuring van de redactie/beheerder nodig voordat deze geplaatst zal worden.