‘Energiebedrijf moet nu investeren in opslag’

13-06-2017     |     Branchenieuws     |     103 keer bekeken
593f772c5a77f-1

Traditionele energiebedrijven moeten tijdig investeren in technologieën voor energieopslag om de boot niet te missen, zo concludeert Roland Berger in een rapport.

De energietransitie heeft energieopslag nodig. De opslag van elektriciteit wordt steeds belangrijker met een groeiend aandeel hernieuwbare energie. Zon en wind zorgen voor variaties in het aanbod van elektriciteit, waardoor het lastiger wordt om dit in balans te brengen met de vraag. ‘Tot nu toe zorgen kolen- en gascentrales voor de balans op het elektriciteitsnet, maar met een toenemend aandeel hernieuwbare energie komt ook energieopslag steeds meer om te hoek kijken’, zegt Ward van den Berg, onderzoeker bij adviesbureau Roland Berger.

Rapport
Van den Berg werkte mee aan het rapport van Roland Berger getiteld ‘Business models in energy storage’, dat vandaag [13 juni] is verschenen. Het rapport gaat volgens Van den Berg vooral over opslag van elektriciteit, al komen andere energiedragers ook aan de orde, zoals aardgas, waterstof en ammoniak. ‘Elektriciteit kan ook worden gebruikt om een gas te maken, zoals bij power-to-gas. Dan spreek je dus ook over gasvormige energiedragers. Maar de focus ligt op de opslag van elektriciteit, zoals gebeurt bij batterijen,’ zegt Van den Berg.

PHS
Energieopslag is niet nieuw. Frankrijk bouwde in de jaren zeventig en tachtig al installaties voor Pumped Hydro Storage (PHS), die water omhoog pompten bij een overschot aan elektriciteit. Deze PHS-installaties waren een welkome aanvulling op de kerncentrales die vooral basislast leverden. Nu speelt PHS juist in op variaties in het aanbod.  Deze installaties pompen vooral water omhoog als de stroomprijzen laag zijn, als er veel aanbod is van zon- en windenergie. Overdag, als de vraag naar stroom piekt en de stroomprijs hoog ligt, leveren de installaties elektriciteit.

CAES
Een andere bestaande opslagtechniek is Compressed Air Energy Storage (CAES), waarbij lucht wordt samengeperst en vervolgens in een leeg gasveld wordt gepompt. Deze techniek wordt toegepast in Noord-Ierland om het wisselende aanbod van windenergie op te vangen. Voor Nederland kan dit ook een uitkomst zijn, zegt Van den Berg. ‘Nederland beschikt over veel gasvelden die steeds leger raken. Deze bijna lege gasvelden kunnen we goed gebruiken om gecomprimeerde lucht in te pompen. Nederland heeft op gebied van deze vorm van energieopslag een goede uitgangspositie.’

Power-to-gas
Met de energietransitie neemt de behoefte aan opslag van elektriciteit toe, zo concludeert Roland Berger in het rapport. De meeste technieken voor energieopslag zijn echter nog niet marktrijp. Zo is een veelbelovende technologie als power-to-gas, waarbij overschotten aan elektriciteit worden omgezet in waterstof of een ander gas, nog niet rendabel omdat de kosten nog te hoog liggen. Vooral Duitsland experimenteert met power-to-gas, maar daar liggen de toepassingen vooralsnog vooral bij de productie van gassen, zoals in de chemie en de automobielindustrie.

Batterijen
Van den Berg ziet batterijen ook voor Nederland als veelbelovende opslagtechnologie. ‘Batterijen kunnen overal worden toegepast, variërend van mobiele toepassingen tot het opslaan van stroom uit zonnepanelen.’ Deze laatste toepassing is echter nog niet rendabel. Wel wordt geëxperimenteerd met netwerken waarbij consumenten hun zonnestroom en batterijcapaciteit kunnen delen. Dat kan straks lucratief zijn. Batterijen in elektrische auto’s kunnen ook een belangrijke rol gaan spelen bij het bufferen van stroom. ‘Nederland staat tweede met het aandeel elektrische auto’s, dus wie weet.’

Tijdig aanhaken
Van den Berg: ‘De technologieën voor energieopslag zijn nog niet volwassen, maar over vijf jaar wel. Het is nu nog niet helemaal duidelijk hoe we het beste geld kunnen verdienen met energieopslag, maar dit wordt wel steeds duidelijker. We adviseren energiebedrijven om zich hierop voor te bereiden, zodat ze tijdig aanhaken op het winnende business model. Opslag past immers goed bij hun business en is een manier om te profiteren van de energietransitie. Niets doen is geen optie, want dan verliezen ze klanten aan andere, nieuwe spelers, zoals autofabrikanten als Tesla en Nissan en het Amerikaanse opslagbedrijf AES.’

Goede regelgeving
Wat moet er gebeuren om energieopslag in Nederland te stimuleren? Van den Berg: ‘We moeten ons realiseren dat energieopslag steeds waardevoller wordt als de energietransitie doorzet. We moeten onderzoek blijven doen, met R&D en demoprojecten om opslagtechnologieën te testen. Daarnaast moet er beleid voor energieopslag komen. Nu wordt opslag nog gezien als productie of consumptie, maar eigenlijk moet het een aparte categorie krijgen. Dat is ook nodig om te voorkomen dat we dubbel betalen voor gebruik van het elektriciteitsnet. Een goede regelgeving moet hierop inspelen.’

Rapport
Download het rapport ‘Business models in energy storage’ van Roland Berger.

Foto: Batterijen zijn een populaire vorm van energieopslag

Redactie Ensoc, 13-jun-17

Om op dit artikel te kunnen reageren dien je ingelogd te zijn.
Inloggen

Heb je nog geen account? 

Registreren

Reacties: 0
Let op: uw reactie heeft goedkeuring van de redactie/beheerder nodig voordat deze geplaatst zal worden.