​Nederland een-na-laatste in Europa met duurzame energie

01.04.2016 | Branchenieuws | 1693 keer bekeken
​Nederland een-na-laatste in Europa met duurzame energie

Nederland is op Frankrijk na van alle Europese landen het verst verwijderd van de doelstelling die is afgesproken in de Europese richtlijn voor hernieuwbare energie. Nederland moet in 2020 14 procent van het verbruik van energie uit duurzame bronnen halen.

In 2014 haalde Nederland nog maar 5,5 procent van de energie uit duurzame bronnen; daarmee was ons land 8,5 procentpunt verwijderd van de Europese doelstelling. Dit meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) op basis van cijfers van Eurostat. De Europese landen hebben in de EU-Richtlijn Hernieuwbare Energie uit 2009 bindende doelstellingen voor het aandeel hernieuwbare energie voor het jaar 2020 afgesproken.

De doelstellingen voor hernieuwbare energie verschillen per land en zijn bepaald op basis van het aandeel hernieuwbare energie in het basisjaar (2005) en een voor ieder land ongeveer gelijke toename van het aandeel in procentpunten. Daarbij is afgesproken dat armere landen en landen die in het verleden al veel hadden gedaan aan hernieuwbare energie wat minder doen.

Nederland heeft een doelstelling van 14 procent, gebaseerd op 2,5 procent hernieuwbaar in het basisjaar en een toename van 11,5 procentpunt. De landen van de EU moeten in 2020 samen een gemiddeld gebruik van 20 procent hernieuwbare energie kunnen noteren, gebaseerd op 8,5 procent in het basisjaar en eveneens een toename van 11,5 procentpunt.

Denemarken en Oostenrijk voorop
Nederland is met 5,5 procent in 2014 nog 8,5 procentpunt verwijderd van de landelijke doelstelling om 14 procent van alle in 2020 verbruikte energie uit hernieuwbare bronnen te halen. Binnen Europa staan alleen de Fransen verder af van hun landelijke doelstelling.  Van de Europese landen heeft een derde de afgesproken doelstellingen nu al gehaald. Een aantal landen zoals Denemarken en Oostenrijk zijn met 1 procentpunt een fractie van het einddoel verwijderd. Gemiddeld genomen zitten de Europese landen 4 procentpunt van het doel in de richtlijn af.

Nederland bijna hekkensluiter
Bijna 5,5 procent van de Nederlandse energie kwam in 2014 uit hernieuwbare bronnen. Dat is veel minder dan de koplopers binnen Europa, landen als Zweden (53 procent), Letland (39 procent) en Finland (ook 39 procent). Ook het Europese gemiddelde ligt met 16 procent hoger.  Alleen op Malta (4,7 procent) en in Luxemburg (4,5 procent) wordt nog minder hernieuwbare energie verbruikt dan in Nederland.

Nederland: weinig biomassa
Nederlandse huishoudens stoken relatief weinig hout (wordt onder biomassa gerekend), mede doordat in bijna elk huis betaalbaar en comfortabel aardgas beschikbaar is. Daarnaast wordt er in Nederland nauwelijks energie uit waterkracht opgewekt. In tegenstelling tot de koplopers Zweden en Finland kent Nederland geen grote papierindustrie met biomassa als energiebron. Ook is er in Nederland in vergelijking met landen als Duitsland en Denemarken minder overheidssteun beschikbaar geweest voor hernieuwbare energiebronnen.

Foto: Nederlandse huishoudens stoken relatief weinig hout, mede doordat in bijna elk huis betaalbaar en comfortabel aardgas beschikbaar is (foto stichting NHK)

Redactie Ensoc, 1-apr-16

Meld je aan voor de nieuwsbrief

Meld jezelf nu aan voor de Ensoc nieuwsbrief en ontvang het laatste nieuws, trends en aanbiedingen.

Reacties (15)

Reageren
  • 12.04.2016 - 11:44 uur | Roel van der Brug

    Hoe merkwaardig is BV Nederland, alle burgers betalen CO2 taks via hun auto gebruik of via de energienota. Gebruikers van veengebieden bepalen collectief een lage waterstand zodat de oxidatie van het veen versneld, alleen in Friesland is dat goed voor 930 kiloton CO2 per jaar wat de lucht in gaat. De gebruikers (boeren) betalen geen cent CO2 taks, de burgers betalen wel gezamenlijk de schade aan het waterschap. Laat deze boeren bedrijven ook een taks betalen van het gene wat zij veroorzaken. Dan gaat het vast veranderen en komt Ned. een stukje dichterbij in hun doelstelling.

  • leon van Vugt
    07.04.2016 - 20:27 uur | leon van Vugt

    Wordt in dit soort vergelijkingen ook rekening gehouden met energie die gebruikt wordt voor personenvervoer.
    Ik kan me voorstellen dat een fietsland als Nederland hierop redelijk goed uit de bus komt.

  • P. Lomito
    06.04.2016 - 21:58 uur | P. Lomito

    @ Dick Meeldijk, hoeveel is veel (van jouw: veel Nederlandse energie gebufferd in Noorwegen) en welk percentage is dat van het totale stroomverbruik per jaar?

  • David Dirkse
    05.04.2016 - 22:25 uur | David Dirkse

    [Nederland stookt weinig hout...]
    En?
    Biomassa stoken is de praktijk van primitieve volkeren, die koken hun potje op hout of gedroogde mest.
    Biobrandstof is de smerigste die er is.
    Ook is het 1. hoogst merkwaardig dat voorstanders van vergroening van de planeet het bos gaan opstoken en 2. een gedecarboniseerde maatschappij biomassa niet als grondstof gebruikt voor de chemische industrie. Verbranden is zonde.
    En 3. wordt de houtstook gepropageerd door activisten die moeilijk doen over Nederlands footprint. Maar in 1500, met 1 miljoen inwoners, hadden we hier het bos er al doorgestookt. Dankzij kolen zijn er nu natuurgebieden en bossen. Nu verbranden we Amerikaanse bossen.
    Met het sluiten van de kolencentrales zie ik ook de paardentram wel weer terug komen. En de trekschuit. Wat een vooruitgang.
    Zet toch wat kerncentrales neer. (oh nee, die stoten te weinig CO2 uit, ook niet goed)
    Wie snapt dit nog?

  • Dick Meeldijk
    05.04.2016 - 15:29 uur | Dick Meeldijk

    @ P. Lomito,

    Er wordt nu al veel Nederlandse energie gebufferd in Noorwegen, dus het is gewoon onzin dat we voor 100% opwekkingscapaciteit afhankelijk zijn van fossiel.
    Dat bufferen wordt steeds meer gedaan, maar je hebt wel gelijk dat we op dit moment nog niet zonder fossiel kunnen.
    Met veel meer windmolens en veel meer zonnepanelen gaan we wel een heel eind die kant op.
    Waarom vindt je overigens dat wind- en zonne-energie in combinatie met buffering geen alternatief kunnen zijn voor fossiel en nucleair?
    In België loopt het nucleaire proces overigens ook niet altijd soepel.
    Wed niet op één paard en zorg voor spreiding in de manier waarop en de locatie waar je energie opwekt (en opslaat).
    Of wil je gewoon maar doorgaan met kolenstook totdat het op is?
    Dat wil je onze kinderen en hun kinderen toch niet aandoen?
    Is het nu zo raar om te geloven dat we wel degelijk een CO2 probleem hebben?
    Zelf ben ik niet echt een expert en moet zeker ook afgaan op de mening van veel deskundigen die geloofwaardig beweren dat de opwarming van de aarde veroorzaakt wordt door ons gigantische energieverbruik.
    De tegenstanders, die niet geloven in het CO2 probleem, komen nog niet echt met een goede onderbouwing van het ongelijk van die vele deskundigen.
    De vele plaatsen op aarde die erg veel last hebben van luchtvervuiling hebben dat niet te danken aan zon- en wind-energie.

  • P. Lomito
    05.04.2016 - 15:08 uur | P. Lomito

    @ P. Tol, het ruimtegebrek is maar één van de vele problemen met hernieuwbare bronnen. Het belangrijkste probleem is dat deze bronnen geen alternatief zijn voor fossiele en nucleaire centrales die wél de gevraagde basislast kunnen leveren. We kunnen dus wel besparen op het gebruik van fossiele brandstoffen maar zolang er geen volwaardig alternatief is voor die centrales zullen we voor 100% opwekkingscapaciteit afhankelijk blijven van fossiel en nucleair.

  • P Tol
    05.04.2016 - 13:18 uur | P Tol

    Waar in mijn reactie staat dat ik 90% van Nederland wil volbouwen met windmolens?
    Ik heb het ook over zonnepanelen op platte daken van bedrijven, deze stroom kan zelf gebruikt worden of verkocht aan mensen die zelf geen mogelijkheid hebben dit op hun eigen dak te plaatsen. Het is de bedoeling om in oplossingen te denken en niet alleen maar afgeven op ideeën van anderen, niet roepen langs de lijn. Ik probeer als EPA-adviseur mensen te bewegen iets te doen aan hun energievraag door de woning te isoleren en het zelf opwekken van energie. Er zijn veel ideeën in Nederland en ook vaak op deze site en telkens weer zie ik zulke negatieve commentaren daarop. Geen enkel idee is de ultieme oplossing, maar moet juist mensen op weg helpen naar meer en betere oplossingen. Het belangrijkste is dat mensen die in welvaart leven leren eens wat zuiniger om te gaan met wat ze hebben i.p.v. te denken dat niks eindig is! We hebben maar 1 aarde en daar moeten we allemaal op leven en samenwerking is daarbij het belangrijkste.

  • P. Lomito
    05.04.2016 - 13:02 uur | P. Lomito

    @ P. Tol, dat 10% van Nederland bebouwd is betekent niet dat 90% van Nederland geschikt is om windmolens te plaatsen. Aangezien windmolens aanleiding geven tot gezondheidsklachten als deze te dicht bij woningen geplaatst worden zou een minimale afstand van 1.500 meter moeten worden aangehouden. Dit beperkt de plaatsingsmogelijkheden op land aanzienlijk tot enkele natuurgebieden (Veluwe, Oostvaardersplassen) en dunbevolkte streken zoals Zeeuws Vlaanderen, Drenthe, Friesland en Groningen. Zelfs met de gehanteerde minimale afstand van 400 meter is het nauwelijks mogelijk geschikte locaties te vinden.

    Maar zelfs als we het aantal windmolens vertienvoudigen zullen we nog steeds fossiele centrales nodig hebben om in de basislast van onze stroom te voorzien, windmolens kunnen die basislast niet leveren. Het is echter ondankbaar dat in Nederland zoveel windmolens geplaatst gaan worden. De weerstand tegen windmolens op gunstige locaties is al groot, laat staan als de windmolens op minder gunstige locaties geplaatst worden, het land is letterlijk en figuurlijk te klein.

    En dan zijn er nog de exorbitante kosten die met name bij minder draagkrachtige gezinnen tot financiële problemen zullen leiden. Alleen al de 77 miljard euro van het Energieakkoord gaat de energierekening van gezinnen met gemiddeld zo'n 700 euro per jaar verhogen, dat is vragen om financiële problemen (betalingsachterstanden, incassobureau's, gerechtsdeurwaarders, beslaglegging op lonen, afsluiting van gas/stroom, schuldsanering).

    Energiebesparing (woningisolatie) kan wel budgetneutraal uitgevoerd worden en het besparingspotentieel is zo groot dat de doelstellingen voor CO2-reductie daarmee zonder windmolens gehaald kunnen worden. Het is dus vooral een kwestie van de juiste afslagen nemen, en op dit moment zitten we op de verkeerde snelweg: meer CO2-productie, verspilling van geld/energie/grondstoffen.

  • bas pulle
    05.04.2016 - 11:16 uur | bas pulle

    VERTEREN
    In de oorlog 40-45 was er te weinig benzine en gingen auto's op houtgas rijden. TNO had ooit een pyrolyse-reactor gemaakt om uit 2 kg droge biomassa 1 kg teer te winnen. Het verbaast me dat er weinig onderzoek wordt gedaan om teer uit biomassa te winnen (verteren). Uit die teer kun je brandstof maken (benzine en dieselolie) die je goed kunt opslaan in bestaande installaties.

    Veel biomassa gaat verloren. Ik denk dan aan bagasse (uitgeperst suikerriet), snoeihout van druiven en zo, koffieboondoppen, nootdoppen en resten van vele gewassen. Delen van Australië groeien dicht met ongewenste mimosa struiken. Er is veel biomassa die je ter plaats kunt verteren, waarna het teertransport naar raffinaderijen met olietankers kan worden gedaan.

    In Nederland drijft er in de zomer een dikke laag eendenkroos op de sloten. Dat is prima biomassa, die je zo bij het gemaal kunt opscheppen. Waar blijft het bermgras? Groente, fruit- en tuinafval wordt al ingezameld. Opgeveegde boombladeren in de herfst. Ook blijft de helft van de biomassa - takken en bladeren / naalden - in het bos liggen wegrotten als er hout is geoogst.

    De Magnum-centrale in Eemshaven zou Syngas gaan maken uit steenkool en biomassa. Dat Syngas zou dan als vervanger van aardgas in de gasturbines worden gestookt. Het grootschalig maken van Syngas uit biomassa zie ik bij Magnum liever worden ontwikkeld dan het maken van giftige NH3. Syngas en H-cal gas uit Rusland kun je bijmengen met ons aardgas zodat je minder uit de bodem hoeft te halen.

    In Nederland ontbreekt nog een haalbare visie voor de Transitie op de lange termijn. Bedrijven worden vooral gestuurd op het maken van winst op korte termijn en dat blijft zo. De overheid is evenwel aan het roer voor de Transitie en dient verteren te stimuleren; vind ik.

  • Er is hoop
    05.04.2016 - 11:03 uur | Er is hoop

    Hoewel de 3610 Amelanders een onevenredig groot deel uit de subsidiepotten vragen hoeven ze wat mij betreft alleen hun evenredig aandeel van de huidige 1980 PJ finaal energieverbruik van de 17 miljoen Nederlanders voor hun rekening te nemen. Dat is ruim 0,4 PJ terwijl het zonnepark minder dan 0,02 PJ oplevert.

  • Dick Meeldijk
    05.04.2016 - 10:37 uur | Dick Meeldijk

    @ Er is hoop:
    Met die zonnepanelen is Ameland in 2020 wel energie-neutraal.
    Voor heel Nederland zal dat op die manier niet lukken.
    Een klein, niet zo dichtbewoond eiland zonder zware industrie, is wat makkelijker energieneutraal te maken dan een land met veel zware industrie.
    Er is inderdaad hoop dat het nog goed komt met Nederland. Zelf geloof ik er zeker in, dankzij zonnepanelen, windenergie en opslag.

  • Er is hoop
    05.04.2016 - 10:10 uur | Er is hoop

    Als we 1 GW PV bijplaatsen (bijv. 160 Amelandse zonneparken) hebben we toch mooi weer 0,18% duurzame energie erbij.

  • Dick Meeldijk
    05.04.2016 - 09:50 uur | Dick Meeldijk

    @ P.Lomito:
    Gelukkig mogen wij in Nederland van mening verschillen, maar die van jouw is toch wel erg "afwijkend".
    Jij ziet alleen maar nadelen aan wind- en zonne-energie en blijft maar volhouden dat wij onze centrales moeten blijven stoken met olie, kolen en gas.
    Dat moet toch ECHT gaan stoppen. De tijd van het ontkennen van het CO2 probleem is toch echt voorbij!
    Er moet nu gekeken worden naar oplossingen voor als de fossiele brandstoffen op zijn.
    Misschien is windenergie duurder dan kolen. Nou èn? We hebben dan tenminste energie. Natuurlijk is buffering dan zeker nodig.
    Gelukkig wordt er nu in Nederland reeds één kolencentrale omgebouwd om energie op te slaan in ammoniak en meer onderzoek is nodig naar andere buffer-oplossingen.
    Windenergie is over 100 jaar misschien niet meer nodig omdat er dan andere oplossingen zijn. In jouw ogen is dat vast wel thorium, maar de komende 30 jaar zijn die centrales er zeker nog niet.
    Jij ziet nog voordelen in een houtkachel en in efficiënte gaskachels, maar daar houden we echt de economie niet blijvend draaiend.
    Energie wordt niet alleen in huishoudens gebruikt, maar ook in de industrie en dan moet je wat grootschaliger denken.
    Dus VEEL meer windmolens en VEEL meer zonnepanelen en ook VEEL meer energieopslag.
    Gelukkig wordt dat wereldwijd ook vollop gedaan.
    China heeft al duizenden kolenmijnen gesloten en loopt erg voorop met wind- en zonne-energie.

  • P Tol
    05.04.2016 - 09:28 uur | P Tol

    @P.Lomito

    Ongeveer 10% van Nederland is bebouwd, ruimte zat dus. Bedenk eens hoeveel vierkante meter plat dak er is bij bedrijven, daar kun je heel wat zonnepanelen op leggen. We denken te bekrompen in dit land. We moeten meer gaan doen en minder gaan zeiken om alles.

  • P. Lomito
    01.04.2016 - 12:09 uur | P. Lomito

    De achterliggende oorzaak van het lage aandeel hernieuwbare opwekking is de hoge bevolkingsdichtheid van Nederland, wij hebben zelfs de hoogste dichtheid van Europa. Dat betekent weinig ruimte voor hernieuwbare bronnen die juist een zeer lage energiedichtheid (lage energieopbrengst per vierkante meter). Houtstook in woningen is niet alleen beperkt door de beschikbaarheid over zeer efficiënte gasketels maar ook door de stankoverlast die houtkachels veroorzaken bij direct omwonenden. Er zijn weinig plekken in Nederland waar je zonder hinder aan omwonenden een houtkachel kunt stoken of windmolens kunt plaatsen.

    Verder is het niet bezwaarlijk dat Nederland de afgesproken 14% in 2020 niet gaat halen. Bij het nemen van het besluit om deze doelstelling te halen is geen rekening gehouden met de hoge maatschappelijke kosten die zich steeds meer gaan manifesteren. In enkele Europese landen die al wel voldoen aan de afgesproken doelstelling zijn de energiekosten voor consumenten zo hoog geworden dat 20% van de gezinnen in energiearmoede terecht komen. Dit is niet verenigbaar met de verplichting van elke overheid om te zorgen dat burgers kunnen beschikken over een betrouwbare en goedkope energievoorziening. Deze verplichting is niet voor niets, beschikking over energie kan in ons klimaat van levensbelang zijn. Gebrek aan goedkope energie zal meer doden door bevriezing, woningbranden en koolmonoxidevergiftiging tot gevolg hebben.

    In die zin ben ik blij dat Nederland ver achterloopt.