​Kabinet houdt kolencentrales voorlopig open

23.01.2017 | Branchenieuws | 860 keer bekeken
​Kabinet houdt kolencentrales voorlopig open

Minister Kamp acht het niet nodig om de vijf laatste kolencentrales in Nederland te sluiten. Een meerderheid in de Tweede Kamer wil echter dat de kolencentrales zo snel mogelijk dichtgaan.

Het kabinet is voorlopig niet van plan extra kolencentrales in Nederland te sluiten. De Tweede Kamer had daar wel om gevraagd, maar het kabinet wil daar nu geen beslissing meer over nemen en laat dat over aan zijn opvolgers. Dat blijkt uit een brief van minister Kamp van Economische Zaken aan de Tweede Kamer. Volgens hem liggen de doelen van het energieakkoord ‘binnen handbereik’ en is het niet nodig om extra kolencentrales te sluiten teneinde te voldoen aan de doelstelling van 25 procent CO2-reductie in 2020, zoals vereist volgens het vonnis in de klimaatzaak van Urgenda tegen de Staat.

PvdA tegenover VVD
Van de tien kolencentrales in Nederland zijn er voor 1 juli dit jaar al vijf gesloten. Een meerderheid in de Tweede Kamer vindt dat echter niet ver genoeg gaan en wil dat ze allemaal dichtgaan. De regeringspartijen PvdA en VVD staan daarbij tegenover elkaar: de PvdA is het eens met de meerderheid, maar coalitiepartner VVD is tegen, onder meer omdat sluiting te duur zou zijn. Uit een rapport van Frontier Economics blijkt dat het sluiten van de centrales een jaarlijkse kostenpost oplevert van 14 euro per huishouden.

Hemwegcentrale
Het kabinet vindt wel dat sluiting van de meest vervuilende kolencentrales in beeld komt als later dit jaar blijkt dat de milieudoelstellingen niet worden gehaald. Hiermee lijkt ze te verwijzen naar de Hemwegcentrale in Amsterdam. Nuon wil deze kolencentrale verduurzamen door over te schakelen op biomassa, maar liep onlangs de subsidie mis voor het bijstoken van biomassa. Hierdoor blijft onzekerheid bestaan over het voortbestaan van de centrale. Volgens Nuon kan de centrale mee tot 2034 en voldoet de centrale aan de laatste milieueisen.

Pappen en nathouden
PvdA-Kamerlid Vos heeft al een wijzigingsvoorstel klaar om de kolencentrales te sluiten, waaronder twee in 2020 en drie in 2030. “Pappen en nathouden is in de Nederlandse politiek vaak de strategie die door het kabinet bij dit soort dossiers wordt gevolgd. Het gaat de PvdA niet snel genoeg. En we moeten ver van tevoren aangeven wanneer de centrales dichtgaan.” GroenLinks-leider Klaver spreekt van een bizar besluit van het kabinet. Volgens hem doet het kabinet alsof we nog in de twintigste eeuw leven.

‘Teleurstellend besluit’
D66-Kamerlid Stientje van Veldhoven spreekt over een ‘teleurstellend besluit’. “Dit kabinet verprutst de mogelijkheid om écht iets te doen aan klimaatverandering. Het is slap van dit kabinet dat ze niks doet om de kolencentrales te sluiten. Zelfs de oudste en vieste kolencentrales blijven open. Daarmee negeren PvdA en VVD de Tweede Kamer.” Van Veldhoven diende de motie in om de kolencentrales te sluiten. De Tweede Kamer nam de motie aan, maar het kabinet voert de motie nu niet uit. Van Veldhoven noemt dit een ‘gemiste kans’. “Het sluiten van de kolencentrales is de beste en goedkoopste manier om in Nederland de CO2-uitstoot flink terug te dringen.”

Zwarte dag voor klimaat
Een zwarte dag voor het klimaat, zo reageert Natuur & Milieu op het besluit. “Onbegrijpelijk en een gemiste kans dat de minister niet in één klap 11% van de totale CO2-uitstoot wil besparen. Deze reductie is keihard nodig om klimaatverandering tegen te gaan,” aldus Geertje van Hooijdonk, hoofd Energie bij Natuur & Milieu. Met het sluiten van de laatste vijf kolencentrales had Nederland gehoor kunnen geven aan de klimaatafspraken van Parijs en het brede maatschappelijke en politieke draagvlak, zegt van Hooijdonk, “Helaas wordt het probleem nu doorgeschoven naar een volgend kabinet, terwijl er een grote besparingsklapper gemaakt had kunnen worden.”

‘Verstandig besluit’
VEMW, belangenbehartiger van grootgebruikers, spreekt van een ‘verstandig besluit’. Algemeen directeur Hans Grünfeld van VEMW: “Het is een illusie dat sluiting van kolencentrales in Nederland een significante bijdrage zal zijn aan CO2-reductie. Immers, Nederland is een handelsnatie die actief is op internationale markten. Ook de elektriciteits- en gasmarkt zijn internationaal.” Volgens Grünfeld is het beste scenario een effectieve beprijzing van de uitstoot, zoals al gebeurt in het Europese emissiehandelssysteem (ETS). Hij hoop dat de energietransitie ‘op een verstandige manier gerealiseerd wordt en de kolendiscussie niet nodeloos boven de markt blijft hangen’.

Foto: De Hemwegcentrale in Amsterdam. Nuon wil deze kolencentrale gebruiken om biomassa bij te stoken (foto Nuon).

Redactie Ensoc, 21-jan-17

Meld je aan voor de nieuwsbrief

Meld jezelf nu aan voor de Ensoc nieuwsbrief en ontvang het laatste nieuws, trends en aanbiedingen.

Reacties (4)

Reageren
  • Jan van der Kleij
    25.01.2017 - 14:07 uur | Jan van der Kleij

    Ik ben het eens met de openingszin in de reactie van Robert de Hond. Ik wil er aan toevoegen dat we verder moeten kijken dan onze neus lang is, te beginnen in Europa. De bruinkoolcentrales bij onze oosterburen zijn mega-vervuilers. Pak die liever eerst aan in goed gezamenlijk overleg. Ongetwijfeld zijn er meer van dit soort quick-wins te behalen. Met oogkleppen op bereik je slechts suboptimaliteit. Dat wil je toch niet als er door samenwerking veel sneller grote besparingen te behalen zijn? Bovendien schaad je daarmee de economie niet.

  • Robert de Hond
    25.01.2017 - 11:30 uur | Robert de Hond

    Het besluit van Kamp is zo gek nog niet. Internationaal zet het sluiten van kolencentrales inderdaad geen zoden aan de dijk. En als het volgende kabinet mag besluiten, kan het een verkiezingsitem worden. Dus daar kunnen D66, Groen Links en PvdA garen bij spinnen. Of zouden ze bang zijn dat het sluiten van kolencentrales geen stemmentrekker is?

  • P. Lomito
    24.01.2017 - 08:24 uur | P. Lomito

    Het sluiten van moderne kolencentrales is niet alleen een enorme kapitaalvernietiging (pensioenen), het levert geen CO2-reductie op (zie bijdrage Carel Anink), het inwisselen van betrouwbare fossiele stroom voor onbetrouwbare windstroom betekent dat het licht regelmatig uit zal gaan. Geen wind, geen stroom en een netwerk dat niet in balans gehouden kan worden resulteert in black-outs.

    Sluiting van de Hemwegcentrale is misschien niet zo'n gek idee als de Amsterdammers vaker zonder licht willen zitten.

  • 23.01.2017 - 17:52 uur | Carel Anink

    Het sluiten van de moderne kolencentrales in Nederland zal leiden tot een toename van de CO2 uitstoot.

    Hoe komt dat? Kolencentrales zijn slecht regelbaar en worden daarom alleen gebruikt voor de basislast. Je kunt ze wel regelen, gewoon de stoomklep open trekken, maar dan gooi je energie weg. Een gascentrale regel je door de gaskraan te knijpen en dan bespaar je net zoveel brandstof als je minder aan elektriciteit opwekt. Dus worden kolencentrales alleen gebruikt voor basislast. Voor die basislast gaat niemand meer betalen dan nodig is. De productiekosten van elektriciteit met steenkool zijn op dit moment lager dan die met gas. Daardoor zal de basislast, ongeacht waar die geproduceerd wordt, door kolencentrales (en kerncentrales) worden beleverd. In Europa hebben we ca. 200 kolencentrales die voor een deel uitstaan omdat de basislast is voorzien. Daardoor zal er voor elke centrale die in Nederland dicht gaat er een buiten Nederland wordt opgestart, maar dan wel een centrale met een beduidend slechter rendement. Dus als je kolencentrales wilt sluiten dan moet je dat Europees regelen. Politiek, in dit geval PvdA, GroenLinks en D66, doe dat dan ook. Ga naar Brussel om het kolenvuur te doven. Maar hou alsjeblieft op met die goedkope retoriek die tot niets anders leidt dan het schoonvegen van je eigen straatje en het vuil bij buurman deponeren.

    Nu nog wat cijfers: steenkool 2018 ca. € 63 per ton dat is € 7.63 per MWh (steenkoolenergie dus geen elektriciteit), aardgas 2018 ca. € 18 per MWh, CO2 prijs € 5 per ton (prijzen van 19 jan. 2017)

    Oude kolencentrale rendement 40 %, uitstoot 1,09 ton CO2 per MWh elektriciteit, brandstof en CO2 kosten € 24 per MWh elektriciteit.
    Nieuwe kolencentrale rendement 46 %, uitstoot 0,92 ton CO2 per MWh elektriciteit, brandstof en CO2 kosten € 21 per MWh elektriciteit.
    Moderne gascentrale rendement 58 %, uitstoot 0,32 ton CO2 per MWh elektriciteit, brandstof en CO2 kosten € 33 per MWh elektriciteit.
    Het verplaatsen van de opwek naar het buitenland zal de CO2 uitstoot met 0,17 ton per MWh elektriciteit toe laten nemen. Het kan/zal zelfs meer zijn omdat er ook nog centrales zijn een lager rendement dan 40 %.

    Prijsverschil tussen kolen en gas is € 12 per MWh. Een gemiddeld huishouden in Nederland verbruikt 3,5 MWh per jaar, dat is dus € 42 per jaar. Uit welke duim komt die € 14 per huishouden die in het artikel wordt genoemd?