‘Energieakkoord niet genoeg voor energietransitie’

21.07.2015 | Branchenieuws | 3579 keer bekeken
‘Energieakkoord niet genoeg voor energietransitie’

Het energieakkoord is niet voldoende om een volledige energietransitie in gang te zetten. Ook de uitkomst van de klimaattop in Parijs is van belang. Dat meldt voormalig minister van Milieu Jacqueline Cramer.

Cramer, tegenwoordig hoogleraar duurzaam ondernemen aan de Universiteit van Utrecht, doet haar uitspraak in een interview met de website Ensoc.nl, in aanloop naar het Nationaal Energie Congres in Utrecht waar ze de keynote speech zal houden. Ze acht het energieakkoord een goede aanzet en vindt het ‘mooi dat het is gelukt om het akkoord te sluiten’. Het energieakkoord is in de ogen van Cramer een verbetering ten opzichte van het beleid van het voorgaande kabinet. ‘Het akkoord heeft gezorgd voor een nieuw elan. Dat is een vooruitgang vergelijken met het eerdere beleid.’

Minder ambitieus
Toch noemt Cramer de doelstellingen die het energieakkoord voor 2020 en 2030 heeft gesteld minder ambitieus dan zou moeten om de internationale klimaatdoelen van maximaal 2 graden temperatuurstijging te halen. Dat blijkt ook uit de rechtszaak die Urgenda heeft aangespannen tegen de Nederlandse Staat. Het kabinet Balkenende-IV, waar Cramer deel van uitmaakte, had de koers uitgezet om deze doelen wel te halen.

Doelstellingen lager
Cramer: ‘In 2007 lag de doelstelling voor energiebesparing op jaarlijks 2 procent, terwijl de doelstelling voor duurzame energie op 20 procent in 2020 bedroeg en de CO2-reductie op 30 procent. Dat is een stuk hoger dan de 1,5 procent voor energiebesparing en de 14 procent duurzame energie en maximaal 17 procent CO2-reductie die het energieakkoord voor 2020 beoogt.’

Inconsistent beleid
Na de val van het kabinet Balkenende-IV kwam het energie- en klimaatbeleid op een lager pitje  te staan. Dat heeft de investeringen in duurzame energie geen goed gedaan, vertelt Cramer. ‘Door inconsistent beleid was het investeringsklimaat een stuk minder aantrekkelijk dan bijvoorbeeld in Denemarken of Duitsland. Daardoor haakten Nederlandse bedrijven in bijvoorbeeld windenergie af.’

Richting 2050
Volgens Cramer wordt de internationale klimaatconferentie eind dit jaar in Parijs bepalend voor het welslagen van de klimaataanpak op wereldschaal. Alle landen moeten aangeven hoeveel zij willen bijdragen aan reductie van de CO2-uitstoot. ‘Als Westerse landen geen ferm commitment uitspreken, gaan andere landen achterover leunen. Ook in dat licht is het van groot belang dat Europa, inclusief Nederland, zich op afgesproken reductiedoelen wil vastleggen. Dat betekent tenminste een CO2-reductie van 25 tot 40 procent in 2020.’

Grote omslag
Cramer: ‘De energietransitie vereist dat we de energievoorziening vergaand verduurzamen, zodat we in 2050 vrijwel al onze energie uit duurzame bronnen zoals zon en wind kunnen halen. Dat betekent een grote verandering ten opzichte van onze huidige energievoorziening, die voornamelijk is gebaseerd op de fossiele brandstoffen gas, olie en kolen. Die omslag bereiken we niet in het huidige tempo.’

Voortouw
Voor het slagen van de energietransitie is Nederland ook afhankelijk van andere partijen, zegt Cramer. ‘Het bouwen van een energieneutrale woning is al technisch en economisch haalbaar, maar om dit op grotere schaal te realiseren hebben we ook de medewerking nodig van gemeenten en woningbouwcorporaties. Dat is tegelijkertijd ook het risico: iedereen zit op elkaar te wachten, maar weinig partijen nemen het initiatief. De overheid moet hierin het voortouw nemen.’

Congres
Jacqueline Cramer houdt een keynote speech op het Nationaal Energie Congres op 9 september 2015 in het Beatrixgebouw van de Jaarbeurs in Utrecht. De speech heeft als titel ‘Hoe versnellen we de energietransitie?’. Lees hier meer of meld u direct aanvoor het congres. 

 
Foto: Jacqueline Cramer is hoogleraar duurzaam ondernemen aan de Universiteit Utrecht. Ze is ook adviseur bij het Utrecht Sustainability Institute (USI) en ambassadeur ‘Circulaire Economie’ van de Economic Board Amsterdam. Van februari 2007 tot februari 2010 was zij minister van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer.

Redactie Ensoc, 20-jul-15

Meld je aan voor de nieuwsbrief

Meld jezelf nu aan voor de Ensoc nieuwsbrief en ontvang het laatste nieuws, trends en aanbiedingen.

Reacties (1)

Reageren
  • P. Lomito
    21.07.2015 - 10:42 uur | P. Lomito

    Het Energieakkoord is een wangedrocht dat een energietransitie eerder in de weg staat dan er een bijdrage aan te leveren. De beoogde doelstellingen, verlaging CO2-productie en vermindering gebruik fossiele brandstoffen, worden met het akkoord niet bereikt... er zijn zelfs aanwijzingen dat het tegenovergestelde bereikt gaat worden.

    Voor een energietransitie is de beschikking over een geschikte technologie noodzakelijk waarmee fossiele opwekking volwaardig vervangen kan worden. Met de nu beschikbare technieken is het fysiek onmogelijk om überhaupt fossiele brandstoffen te vermijden, Nederland is te klein om plaats te bieden voor opwekkers met een zeer geringe energiedichtheid en de maatschappelijke kosten zijn te hoog, gezinnen gaan jaarlijks honderden euro's meer betalen voor hun energie en krijgen daar niets voor terug. De weerstand tegen windmolens is al enorm bij mensen die de pech hebben dat windmolens in hun woonomgeving worden geplaatst, en zal verder toenemen als men beseft dat daar jaarlijks € 500-800 extra voor betaald moet worden zonder enige tegenprestatie.

    Met het Energieakkoord is een verkeerde weg ingeslagen die het moeilijker zal maken om later nog zinvolle investeringen te doen in onderzoek naar energieopwekking die WEL geschikt is om fossiele brandstoffen volledig te vervangen. Om de energietransitie in gang te zetten moeten de juiste zaken in de juiste volgorde uitgevoerd worden:
    1. onderzoek naar nieuwe technologieën voor CO2-vrije energieopwekking (bijv. Thoriumcentrales)
    2. ondertussen het energieverbruik drastisch verminderen door per sector afspraken te maken over energiebesparing en deze maatregelen per sector ook te financieren
    3. inzet van windmolens en zonnepanelen zonder subsidie zorgt dat deze opwekkers alleen ingezet worden als ze daadwerkelijk rendabel zijn.

    Hoe eerder het Energieakkoord losgelaten wordt voor een nieuw, solide energiebeleid hoe kleiner de nadelige gevolgen voor de Nederlandse samenleving zijn. Helaas zie ik dat er zeer krampachtig aan het akkoord wordt vastgehouden zodat we kunnen verwachten dat de negatieve gevolgen maximaal zullen uitpakken. Over enkele jaren zal het Energieakkoord dan ook wel onderwerp worden van een parlementaire enquêtecommissie.