​‘Economie gebaat met snelle CO2-reductie’

19.09.2016 | Branchenieuws | 839 keer bekeken
​‘Economie gebaat met snelle CO2-reductie’

Nederland moet vanaf 2020 jaarlijks 10 miljard investeren om te voldoen aan het Europese klimaatdoel van 2040. Dit is mogelijk zonder dat dit ten koste gaat van de economische groei.

Dit concludeert consultancybureau McKinsey in een rapport. Nu nog loopt Nederland achteraan met de energietransitie, maar dat kan veranderen als we voldoende investeren in duurzame energie en energiebesparing. Vooroplopen in duurzaamheid kan voor Nederland zelfs extra waarde opleveren, in de vorm van een hoger BNP, tienduizenden extra banen, meer financiële stabiliteit en een hoger algemeen welzijn. Om deze waarde te realiseren is het wel nodig dat de huidige ontwikkelingen naar meer duurzaamheid fors worden versneld, geïntensiveerd en beter gepland, aldus McKinsey.

Gunstige effecten
De gunstige effecten van grofweg 45.000 extra banen en 2% meer groei op de korte tot middellange termijn van het BNP, zijn deels het directe gevolg van investeringen in duurzame oplossingen. Daarnaast verwacht McKinsey dat een focus op duurzaamheid tot groei op langere termijn leidt in sectoren met relatief veel toegevoegde waarde voor de binnenlandse economie, zoals de bouw. Ook de handelsbalans van Nederland verbetert, doordat de afhankelijkheid van geïmporteerde fossiele brandstoffen afneemt.

Tempo fors omhoog
Occo Roelofsen, partner bij McKinsey, leidde het onderzoek. Hij zegt: “Als Nederland de klimaatdoelstellingen wil halen, dan moet het tempo waarop de CO2-uitstoot wordt teruggebracht meer dan verdrievoudigen. Nog nooit eerder heeft een ontwikkeld land dat gedaan. Wat wij in ons onderzoek hebben kunnen laten zien, is dat het wel degelijk mogelijk is voor Nederland om de klimaatdoelen van de EU te behalen, mét behoud van ons welvaartsniveau.” De Europese Unie wil in 2040 de CO2-uitstoot met minstens 55 procent hebben verminderd.

200 miljard euro
McKinsey schat dat er vanaf 2020 een investering nodig zou zijn van rond de 10 miljard euro per jaar – in totaal zo’n 200 miljard euro - om tot de in 2040 vereiste terugdringing van CO2-uitstoot te komen. Op korte termijn zou de afname vooral het gevolg zijn van energiebesparende maatregelen in woningen, elektrificatie van het wagenpark en uitbouw van wind- en zonnestroom. Daarnaast veronderstelt McKinsey dat we nu al moeten nadenken over het op langere termijn terugdringen van CO2-uitstoot van energie-intensieve industrie.

Alle sectoren
Roelofsen: “In alle sectoren van de industrie moeten we zo snel mogelijk investeren in het ontwikkelen, testen en toepassen van duurzame technologieën. Niet in de laatste plaats omdat machines en andere assets dusdanig lang meegaan dat er soms snel al gekozen moet worden voor eindoplossingen als we voortijdige afschrijvingen willen voorkomen. En dit vraagt dus nieuwe financieringsmethodieken.” 

Masterplannen
McKinsey benadrukt dat verandering op deze schaal alleen mogelijk is als ook overheden de juiste voorwaarden scheppen. Ook oppert het onderzoek om meer gedetailleerde ‘masterplannen’ per sector uit te werken. Eerdere aanbevelingen rondom het aanstellen van een ‘Deltacommissaris’- achtige verantwoordelijke, die over langere tijd regie kan nemen, passen daar bij.

Fossiele bronnen
Fossiele brandstoffen blijven in het scenario van McKinsey een belangrijke rol spelen. Olie, gas en steenkool maken op dit moment nog 90 procent uit van het energiesysteem; in 2040 zal dat nog altijd 60 procent zijn. ‘Ik houd een sterk pleidooi om CO2-reductie als centraal doel te stellen in een energieakkoord 2.0’, zegt Roelofsen in het FD. ‘Het gevaar is dat er anders teveel wordt gefocust op een bepaald percentage duurzaamheid.’

'Heel goed idee'
Staatssecretaris Dijksma van Milieu vindt het pleidooi van McKinsey om het tempo van de CO2-reductie fors op te voeren ‘een heel goed idee’. Toch zegt ze dat het kabinet de afgesproken doelen uit het energieakkoord niet zal loslaten. ‘Als je iets met elkaar afspreekt dan moet je dat ook nakomen’, zegt Dijksma. Niet alleen het energieakkoord. maar ook Europese verplichtingen zorgen ervoor dat het huidige beleid niet omgegooid kan worden. Volgens Dijksma staat het energieakkoord een efficiënter klimaatbeleid niet in de weg.

Investeringsbank
VNO-NCW staat achter het pleidooi van McKinsey. De werkgeversorganisatie wil dat Nederland fors meer gaat inzetten op duurzame energie, zei voorzitter Hans de Boer zondagochtend in WNL op Zondag. De overheid moet jaarlijks zeven miljard uittrekken voor onder meer de energietransitie en heeft daar ook ruimte voor op de Rijksbegroting, vindt De Boer. Hiermee kan meer dan 100 miljard euro aan privaat geld vrijkomen tot 2025 via een nationale investeringsbank van overheid en bedrijfsleven samen. De overheid moet volgens De Boer het voortouw nemen.

Foto: Occo Roelofsen van McKinsey: ‘Nederland kan de Europese klimaatdoelen halen, met behoud van haar welvaart’

Het rapport ‘Accelerating the energy transition: cost or opportunity? A thought starter for the Netherlands’ van McKinsey.

Redactie Ensoc, 19-sep-16

Meld je aan voor de nieuwsbrief

Meld jezelf nu aan voor de Ensoc nieuwsbrief en ontvang het laatste nieuws, trends en aanbiedingen.

Reacties (7)

Reageren
  • 26.09.2016 - 15:56 uur | David E. Dirkse

    @B.Kruseman
    Die CO2 binding lijkt mij niet relevant. Maar waar ik wel veel in zie is de productie van bouwmaterialen uit afval.
    Is er niks te doen met al dat plastic afval? Soort LEGO steentjes van persen en muren mee bouwen?

  • Ben Kruseman
    26.09.2016 - 15:50 uur | Ben Kruseman

    Ons bedrijf dRBG (de RuwBouw Groep) uit Harderwijk komt binnenkort op de markt met de Compensatiesteen. Deze nieuwe steensoort, samentesteld uit secundaire grondstoffen, heeft per 1000 kg massa 250kg CO2 nodig om te verharden. Die hoeveelheid wordt blijvend omgezet en in het product opgenomen. Op http://www.ruwbouw.nl/revolutionair-lage-milieubelasting-met-de-compensatiesteen/ is meer over deze ontwikkeling te lezen. Wij zijn op zoek naar partijen die het op kleine schaal in hun project toe willen laten passen.

  • P. Lomito
    20.09.2016 - 13:54 uur | P. Lomito

    Het in gang gezette rottingsproces dat energietransitie genoemd wordt zal onze maatschappij duurzaam verzwakken. Zelfs bij werkgeversorganisatie VNO-NCW staat men achter het transitiesprookje omdat daarmee dik geld te verdienen valt, weliswaar over de rug van met name weinig draagkrachtige burgers, ook grote energiebedrijven en oliemaatschappijen spelen het spelletje (dansen om het subsidievuur) gezellig mee, iedereen die gelegenheid ziet om zich te verrijken met de transitie verkondigd nu het groene geloof. Met hetzelfde gemak wordt dat geloof aan de kant gezet zodra de subsidiekraan dichtgedraaid wordt. Opportunisme dus die als een zwerende ontsteking door onze maatschappij krioelt.

  • 20.09.2016 - 12:11 uur | Pieter Magré

    De partijen die destijds bij het Energieakkoord aan tafel zaten werkten niet met een doelmatigheidstoets, maar hadden alleen het doel voor ogen om duurzame energie op te wekken: o.a. middels windmolens op zee die de burger permanent veel geld zullen gaan kosten, met een zeer beperkt rendement.
    Ik ben zeer benieuwd naar de verkiezingsuitslag van maart 2017 en wat daar uit voortvloeit. Met een kabinet als de huidige gaat een goede transitie zeker niet werken.

  • 20.09.2016 - 10:46 uur | David E. Dirkse

    We zien hier een uiting van godsdienstwaanzin. Klimaatalarmisme is de nieuwe staatsreligie. Een toelichting:
    Er bestaat geen bewijs dat CO2 de aardse temperatuur regelt. Het is slechts een aanname die steeds onwaarschijnlijker wordt. De echte temperatuurregelaar is waarschijnlijk waterdamp (en wolken). Zeestromingen spelen een grote rol, wellicht ook onderzees vulkanisme (er zijn 3 miljoen onderzeese vulkanen).
    Wij bouwen dus beleid op uiterst dubieuze wetenschap.
    Van energie weten we daarentegen alles af. Zo is te berekenen dat een modern land nooit kan functioneren op energie uit zon en wind. Dat proberen zal dramatisch welvaartsverlies en waarschijnlijk ineenstorting tot gevolg hebben. De technologie om het fossiele brandstoffen tijdperk te verlaten bestaat nog niet. Er is met een echte transitie nog nauwelijks een begin gemaakt. Wij zijn in de greep geraakt van kwakzalvers en valse profeten.

  • Jos Klomp
    20.09.2016 - 09:50 uur | Jos Klomp

    ‘Ik houd een sterk pleidooi om CO2-reductie als centraal doel te stellen in een energieakkoord 2.0’, zegt Roelofsen in het FD. ‘Het gevaar is dat er anders teveel wordt gefocust op een bepaald percentage duurzaamheid.’ Aldus McKinsey.

    Dan geeft maar weer eens aan hoezeer men in twee verschillende werelden denkt terwijl dat in werkelijkheid exact dezelfde wereld is. immers

    Meer CO2-emissiereductie = beter Duurzaamheid want meer CO2-emissie is niet-duurzaam.

    De overheid heeft perfect de mogelijkheid om CO2-emissiereductie te integreren in duurzaamheidsbeleid en diens regelingen. Het zou vrij eenvoudig moeten zijn om bij het toekennen van SDE-gelden allen minst kostende beschikkingen te rangschikken naar het netto-effect op de CO2-emissiereductie. Het is sowieso nog altijd heel raar dat aan het toekennen van SDE-gelden geen enkele vorm van CO2-emissiereductie als eis geformuleerd is. Want het omgekeerde van hierboven is ook waar.

    Betere duurzame energie = hogere CO2-emissiereductie immers minder CO2-emissiereductie is minder duurzaam.

  • P. Lomito
    19.09.2016 - 18:06 uur | P. Lomito

    "Nederland moet vanaf 2020 jaarlijks 10 miljard investeren om te voldoen aan het Europese klimaatdoel van 2040." Nederland moet dit, Nederland moet dat, deze beweringen zijn veel te stellig. Nederland wordt heus niet uit de EU gegooid als die doelen niet (geheel) gehaald worden en mocht dat wel zo zijn dan zal dit tot grote vreugde van een aanzienlijk deel van de Nederlandse bevolking zijn. We moeten daarom vooral goed rekenen, welke maatregelen geven de hoogste CO2-reductie per geïnvesteerde euro of hoe kunnen we met het beschikbare bedrag zoveel mogelijk CO2-reductie realiseren. Die doelmatigheidstoets mis ik nu in het Energieakkoord, er wordt wel fors geïnvesteerd maar voorlopig zonder enig zichtbaar / meetbaar resultaat. Het lijkt er dan ook op dat de huidige maatregelen vooral geldverspilling zijn en soms zelfs tot meer CO2-uitstoot leiden.

    Laten we eerst de verkiezingen van 2017 doen, het Energieakkoord per direct stoppen om verdere verspilling te voorkomen. En dan onderzoek doen naar toekomstbestendige energieopwekking (geen windmolens en zonnepanelen) en ondertussen werk maken van efficiencyverbetering.