​Maak van energie-audit geen papieren tijger

Columns | 1605 keer bekeken
​Maak van energie-audit geen papieren tijger

De verplichte energie-audit is een eerste stap om energie te besparen, maar bedrijven hebben massaal uitstel aangevraagd. Toch moeten ze eraan geloven. Hoe dit aan te pakken? Pascal van Putten pleit voor een pragmatische aanpak.

Wie denkt dat het met de invoering van de energie-audit voor de Europese richtlijn voor energiebesparing (EED) wel zal loslopen, heeft het mis. Na 1 juni 2016 gaan de Omgevingsdiensten bedrijven aanschrijven die geen energie-audit hebben ingeleverd. Veel bedrijven kunnen waarschijnlijk op post van de Omgevingsdienst rekenen. De aanvankelijke deadline van 5 december 2015 is door bijna niemand gehaald, maar ook de uitgestelde deadline gaan weinig bedrijven halen, naar het lijkt. Want het is een megaklus.

Toch halen de Omgevingsdiensten de teugels aan, omdat er dringend iets moet gebeuren. De Europese Energie-Efficiency Richtlijn (EED) vermeldt als doelstellingen: 20% lager Europees energieverbruik in 2020 en 30% minder in 2030. In 2050 moet de CO2-uitstoot met 80 tot 95 procent zijn verlaagd. De nu vereiste energie-audit is dan ook maar een stap in het aangescherpte energiebeleid. Er komt nog veel meer op bedrijven af. Dus laten we van die energie-audits het beste maken. Maar hoe?

Ga meten, niet schatten
Het prijzenswaardige doel van de energie-audit is het inzicht vergroten in het energiegebruik van uw bedrijf en de mogelijke besparingsmaatregelen. Daarvoor wordt gevraagd: een gedetailleerd overzicht van alle bestaande energiestromen. Plus een overzicht met daarin de omvang en verdeling naar functies en eventuele omzetting naar andere energiedragers. Het gaat hier onder andere om het energieverbruik van gebouwen, industriële processen of installaties, met inbegrip van vervoer en warmte. Bent u er nog?

Rapportage-format
Om het u 'makkelijk' te maken is er een 31 pagina's tellend rapportage-format opgesteld met daarbij een 44 pagina's tellende toelichting. Allemaal met de beste bedoelingen, maar om er nou vrolijk van te worden. Hoeveel tijd kost u het invullen? Weken, maanden? Met als resultaat al gauw vele tientallen pagina's A4. Welke organisatie heeft al die cijfers zo gedetailleerd paraat? Wat voor zin heeft het om vanuit enkele kerncijfers talloze tabellen in te vullen met aannames en schattingen? Die vervolgens de Omgevingsdienst weer denkt te kunnen controleren. Dat is papier heen en weer schuiven om wille van de regels. Terwijl we in dit land toch juist minder regels willen?

Beoordeel op output
Mijn tip: Ga niet zitten rapporteren en controleren op detailniveau, maar beoordeel bedrijven op hun output. Pas moderne ‘Lean Startup' met ‘Scaling Up’ managementmethodes toe op energiemanagement. Startups schrijven tegenwoordig geen dikke businessplannen meer. In plaats daarvan wordt een businessmodel zo snel mogelijk getoetst in de markt en tussentijds bijgesteld.

Top 5 aanvalsplan
Dit concept kun je ook toepassen op energiemanagement. Iedereen in uw bedrijf met enig verstand van het productieproces weet dondersgoed waar de meeste energie naartoe gaat. Met een uurtje brainstormen hebt u een top 5-aanvalsplan van kansrijke energiebesparingen. Ga vervolgens met de meest kansrijke aan de slag. Het kunnen meten gedurende dit proces is hierbij cruciaal. Het proces gaat als volgt: meet de situatie zoals hij nu is, maak een return-on-investment-berekening, bedenk vervolgens een aantal energiebesparende maatregelen en ga deze in de praktijk testen. Stel zo nodig bij, probeer wat nieuws!

Veranker deze werkwijze in uw organisatie: Dus ieder kwartaal of half jaar een top 5-sessie, dan hebt u over vier jaar, als u een nieuwe energie-audit moet houden, op een efficiënte manier aantoonbaar energie bespaard en uw meetgegevens op orde. Tijdens de eerste audit laat u met deze lean-werkwijze zien dat u ambitieus bent en resultaatgericht en daar gaat het om, niet om het vol krijgen van dikke rapporten met tabellen vol met uit uw duim gezogen schattingen.

Laaghangend fruit
Mijn eigen vakgebied, perslucht, zal regelmatig in de top 5 staan. Er wordt nog steeds veel perslucht verspild, door lekkage, door verkeerde toepassing van perslucht en door inefficiënte distributie van perslucht door verouderde leidingnetwerken. Het verlies (en dus het besparingspotentieel) van een persluchtinstallatie varieert van 10% tot 50%. Kassa! Er is dus veel laaghangend fruit. Wie dat wil plukken, en later ook het hoger hangende fruit, begint met meten. Door onze drie-in-één persluchtflowmeters in combinatie met vermogensmetingen op de compressoren te installeren meet u continu het energieverbruik en kunt u doelgericht verbeteringen doorvoeren. Alle meetgegevens worden volautomatisch verzameld in energiemanagementsoftware. De rapportage uit de software kunt u 1:1 gebruiken voor uw EED-auditrapportages. Dat scheelt dus veel tijd. Deze werkwijze kunt u natuurlijk bij veel meer energiestromen toepassen.

Kortom: stop uw energie in maatregelen en niet in teveel papier. En neem de maatregelen op basis van echte meetgegevens en niet van schattingen. Succes met uw energie-audit! En als u hulp nodig heeft dan horen wij dat graag.

Tekst: Pascal van Putten

Over de auteur: Pascal van Putten is eigenaar van VPInstruments, een bedrijf dat oplossingen biedt op gebied van perslucht-energiemanagement. Deze oplossingen helpen dagelijks bij het besparen van perslucht in onder andere de auto-,glas-, cement-, voedings- en dranken- en consumentengoederenbranche.

Foto: Veel ondernemers zien als een berg op tegen energie-auditrapportages (foto 42bis.nl)

Meld je aan voor de nieuwsbrief

Meld jezelf nu aan voor de Ensoc nieuwsbrief en ontvang het laatste nieuws, trends en aanbiedingen.

Reacties (2)

Reageren
  • Otto Krediet
    12.04.2016 - 10:35 uur | Otto Krediet

    Meten is weten, is zo waar. Wij hebben daar elke dag mee te maken en hebben de voorbeelden en voordelen zo vaak gezien. Onnodig verbruik, afstelling van apparatuur zijn de quick wins en daar kun je beter werk van maken dan het invullen van rapporten. Helemaal met je eens Pascal!

  • P. Lomito
    08.04.2016 - 10:00 uur | P. Lomito

    Trekken aan een dood paard is dit... je kunt bedrijven ook niet motiveren door iets verplicht te stellen. In plaats van de bedrijven op te zadelen met onnodig papierwerk is het veel beter om de bedrijven te stimuleren op een manier dat het financieel interessant wordt om energiebesparende maatregelen te nemen.

    Energie is nu voor grote bedrijven zeer goedkoop, in tegenstelling tot consumenten en MKB betalen zij nauwelijks energiebelasting waardoor energiebesparende maatregelen nauwelijks iets opleveren. Een goede start zou daarom zijn om grote bedrijven ook energiebelasting te laten betalen in de orde van grootte die ook door consumenten wordt betaald. Om de energie-intensieve industrie niet het land uit te jagen is het dan wel nodig om compensatie op een ander vlak te bieden, bijvoorbeeld verlaging van winstbelasting of loonbelasting.

    Maar ik heb sterk de indruk dat men eigenlijk een toneelstukje opvoert om voor de buitenwereld (EU) de schijn op te houden dat men energiebesparing belangrijk vindt en ondertussen alles doet om serieuze energiebesparing te voorkomen... deze werkwijze ben ik al te vaak tegen gekomen als het om energiebesparing gaat. Neem bijvoorbeeld het SER-Energieakkoord waarbij maar liefst 77 miljard euro wordt uitgegeven aan "duurzame" energie waarvan slechts 0,4 miljard bestemd is voor energiebesparing... dat is wel erg magere 0,5%.

    Het alleen met de mond belijden van energiebesparing is nog het beste te zien in de nog altijd te lage isolatienormen voor nieuwbouwwoningen waardoor deze de komende 50 jaar onnodig veel energie zullen verspillen. En alsof dat niet erg genoeg is zijn die isolatienormen extra verlaagd voor nieuwe woningen die worden aangesloten op een warmtenetwerk, met het waanidee dat de geleverde warmte duurzaam zou zijn en dat de woningen daarom best wel minder duurzaam kunnen. Best wel ziek dit energiebeleid, daarmee motiveer je niemand.